Kontentke ótiw

Aziza Nurmaxanova

Wikipedia — erkin enciklopediya
Aziza Nurmaxanova
Азиза Нурмаханова
Tuwılǵan sánesi15-dekabr 1924-jılı(1924-12-15) (101 jasta)
Tuwılǵan jeriMoynaq rayonı
PuqaralıǵıSovet Socialistlik Respublikalar Awqamı SSRA
MilletiQaraqalpaq
Ilimiy tarawıtil bilimi, túrkologiya, filologiya
Jumıs orınlarıNókis mámleketlik pedagogikalıq institutı, Qazaqstan milliy universiteti, Qaraqalpaqstan bilimlendiriw ministrligi
Bilim alǵan jeriSSSR IA Til bilimi institutı (aspirantura)
Ilimiy dárejesiFilologiya ilimleriniń doktorı (1966)
Ilimiy ataǵıProfessor (1970)
Belgili isleriTúrkiy tillerdiń salıstırmalı sintaksisi hám morfologiyası
SıylıqlarıQaraqalpaqstan Respublikasına miyneti sińgen ilim ǵayratkeri (1975)

Aziza Nurmaxanova (Азиза Нурмаханова; 1924-jıl 15-dekabr, Moynaq rayonı) — qaraqalpaq tilshi alımı, tyurkolog. Filologiya ilimleriniń doktorı (1966), professor (1970). 1960–1963-jılları Qaraqalpaqstan bilimlendiriw ministri bolıp xızmet etken.

Aziza Nurmaxanova 1924-jılı 15-dekabrde Moynaq rayonında tuwıldı. Nókis mámleketlik pedagogikalıq institutınıń qaraqalpaq tili hám ádebiyatı fakultetin tamamlaǵan. 1951–1954-jılları Moskvada SSSR Ilimler akademiyasınıń Til bilimi institutınıń aspiranturasında bilim aldı.

  • 1948–1951-jılları: Nókistegi hayal-qızlar pedagogikalıq uchilishesinde muǵallim;
  • 1954–1957-jılları: Ózbekstan IA Qaraqalpaqstan filialınıń ekonomika hám mádeniyat institutında úlken ilimiy xızmetker;
  • 1957–1960-jılları: Qaraqalpaqstan obkomınıń bólim baslıǵı;
  • 1960–1963-jılları: Qaraqalpaqstan bilimlendiriw ministri;
  • 1963–1968-jılları: Ózbekstan IA Til hám ádebiyat institutında úlken ilimiy xızmetker;
  • 1968–1973-jılları: Qazaq mámleketlik universitetiniń professorı;
  • 1973-jıldan keyin: Almatıdaǵı shet tilleri institutınıń Qazaq tili hám ulıwma til bilimi kafedrası baslıǵı.

Ilimiy iskerligi

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

A. Nurmaxanova túrkiy tillerdiń (qaraqalpaq, ózbek, qazaq) salıstırmalı grammatikasın, ásirese sintaksis hám sóylew mádeniyatı máselelerin tereń izertledi.

  • 1954-jılı Moskvada «Qaraqalpaq tilindegi tuwra hám ózlestirilgen gáp» degen temada kandidatlıq dissertaciyasın jaqladı.
  • 1966-jılı Tashkentte «Túrkiy tillerdegi (ózbek, qaraqalpaq, qazaq tilleri materiallarında) jay gáplerdiń tipleri» degen temada doktorlıq dissertaciyasın tabıslı qorǵadı.
  • Pryamaya i kosvennaya rech v karakalpakskom yazıke. Moskva, 1954;
  • Tipı prostogo predlojeniya v tyurkskix yazıkax. Grammaticheskie i intonacionnıe osobennosti. Tashkent, 1965;
  • Tipı predlojeniy po modalnosti i intonacii v tyurkskix yazıkax. Tashkent, 1966.