Kontentke ótiw

Bashir Badr

Wikipedia — erkin enciklopediya
Bashir Badr
بشیر بدر
Tuwılǵan sánesi15-fevral 1935(1935-02-15)
Tuwılǵan jeriFayzabad, Agra hám Oudh birlesken wálayatları, Britaniyalıq Hindstan (házirgi Bukiya, Xansvar qası, Ambedkar Nagar, Uttar-Pradesh, Hindstan)
Qaytıs bolǵan sánesi28-may 2026(2026-05-28)[1] (91 jasta)
Qaytıs bolǵan jeriBhopal, Madhya-Pradesh, Hindstan
PuqaralıǵıHindstan
Janrıǵázzel
Ómirlik joldasıRaxat Badr
Sayt.bashirbadr

Bashir Badr (urdu: بشیر بدر; tuwılǵan waqtındaǵı atı: Sayid Muhammad Bashir; 1935-jıl 15-fevral2026-jıl 28-may) — hindstanlı shayır. Ol Aligarh musılman universitetinde urdu tilinen sabaq bergen[2]. Ol, tiykarınan, urdu tilinde, ásirese, ǵázzel janrında jazǵan. Sonday-aq, ol 1972-jılı Shimla kelisimi dáwirinde Hindstan bóliniwine arnalǵan «Dushmani Jam Kar Karo» atlı qosıq qatarın jazǵan.

Badrdiń baspa etilmegen kóplegen ádebiy miynetleri, sonıń ishinde anıq bolmaǵan san-sanaqsız qosıqları 1987-jılǵı Meerut kóterilisi waqtında joǵalǵan, keyinirek ol Bhopal, Madhya Pradesh qalasına kóship ótken[3].

Jaslıǵı hám bilimi

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Badr 1935-jılı 15-fevralda Agra hám Oudh birlesken wálayatlarında (házirgi Hanswar qasında, Ambedkar Nagar, Uttar-Pradesh, Hindstan) tuwılǵan. Baslawısh mektepti tamamlaǵannan soń, ol Aligarh musılman universitetine oqıwǵa kirip, sol jerde bakalavr, magistr hám doktorlıq (PhD) dárejelerin alǵan. Keyinirek sol universitette lektor bolıp islegen. Ol, sonday-aq, Meerut kolledjinde on jeti jıldan artıq xızmet etken.

1987-jılǵı Meerut kóterilisinde úyi hám kitapları saqlanǵan múlki zıyan kórgennen soń, ol Bhopal qalasına mángilikke kóship ótken[2].

Badr jeti jasınan baslap qosıq jaza baslaǵan. Ol «Ikai», «Kulliyate Bashir Badr», «Aamad», «Image», «Aahat» atlı ǵázzeller toplamın hám Devanagari jazıwındaǵı «Ujale Apni Yadon Ke» atlı ǵázzeller toplamın baspa ettirgen. Karerası dawamında ol ádebiy sınǵa arnalǵan «Azadi Ke Bad Urdu Ghazal Ka Tanqidi Mutala» (Ǵárezsizlikten keyingi urdu ǵázeliniń sın pikirli izertlewi») hám «Biswin Sadi Mein Ghazal» («XX ásirdegi ǵázzel») atlı eki kitap jazǵan[2].

Ol, sonday-aq, Bihar Urdu akademiyasında baslıq bolıp xızmet etken[4].

Siyasiy tásiri

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Onıń qosıq qatarları hindstanlı siyasatshılarǵa tásir kórsetkeni seziledi[5] hám waqtı menen Hindstan parlamentinde Hindstan bas ministri Narendra Modi hám 2014-jılǵı Hindstan ulıwma saylawlarında Kongress partiyasınan bas wázir kandidatı Rahul Gandhi sıyaqlı basshılar tárepinen keltirilgen. 1972-jılı onıń qosıq qatarın Zulfikar Ali Bhutto da qollanǵan[3].

Ómiriniń sońǵı jılları hám ólimi

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Badr keyinirek demenciya (ań-sezimniń páseyiwi) keselliginen azap shekken hám sol sebepli ol óziniń poeziya aqshamları jılların esten shıǵarıp jibergen dep esaplanadı.

Badr 2026-jılı 28-mayda Bhopal qalasında 91 jasında qaytıs boldı[6].

Sırtqı siltemeler

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]