Kontentke ótiw

Google (feyil)

Wikipedia — erkin enciklopediya
Onlayn izlew sistemasın qollanıw háreketi ádettegidey «gugllaw» dep ataladı.

Google izlew sistemasınıń ústemligi sebepli[1], «gugllaw» ótpeli feyilge aylandı[2]. Bul neologizm ádette dúnya júzilik tarmaq betinde informaciyanı izlewdi, kóbinese Google izlew sistemasın qollanıwdı ańlatadı[3]. Amerika Dialekt Jámiyeti onı «2002-jıldıń eń paydalı sózi» dep tańladı[4]. Ol 2006-jıl 15-iyunda Oksford inglis tili sózligine[5], hám 2006-jıldıń iyul ayında Merriam-Webster Collegiate sózliginiń on birinshi basılımına qosıldı[6].

Etimologiyası

«Google» sóziniń dáslepki jazba túrde qollanılıwı gerundiy sıpatında 1998-jıl 8-iyulda Google tiykarshılarınıń biri Larri Peydj tárepinen boldı, ol pochta dizimine: «Kewilli bolıń hám gugllawdı dawam etiń!» dep jazdı[7]. Onıń Amerika televideniesinde ashıq túrde ótpeli feyil sıpatında eń dáslepki belgili qollanılıwı «Buffy the Vampire Slayer» serialınıń «Járdem» bóliminde (2002-jıl 15-oktyabr) boldı, onda Uillou Baffiden: «Sen onı ele gugllamadıń ba?» dep soradı.

Óziniń sawda belgisiniń ulıwmalasıwınıń hám potencial joǵalıwınıń aldın alıw ushın, Google bul sózdiń feyil sıpatında qollanılıwın, ásirese ulıwma veb-izlewdiń sinonimi retinde qollanılǵanda qollap-quwatlamadı. 2003-jıl 23-fevralda[8], Google Word Spy saytınıń dúziwshisi Pol MakFedriske toqtatıw hám bas tartıw xatın jiberdi, bul sayt neologizmlerdi qadaǵalaydı. The Washington Post gazetasındaǵı maqalasında Frank Arens Google yuristinen alǵan xattı talqıladı, onda «google» feyilin qollanıwdıń «durıs» hám «nadurıs» usılları kórsetilgen edi.

Bul máselege juwap retinde, Merriam-Webster Collegiate sózliginiń leksikografları «google» sóziniń ózin kishi háripler menen jazıwǵa qarar etkeni xabar etildi. Hám olar óz anıqlamasında izlew sistemasınıń atın úlken hárip penen saqlap qaldı: «onlayn informaciya izlew ushın Google izlew sistemasın paydalanıw» (bul másele Oksford redaktorların eki «jaǵdaydıń» da tariyxın saqlap qalıwdan toqtata almadı)[9]. 2006-jıl 25-oktyabrde Google jámiyetshilikke «Siz 'Google' sózin tek Google Inc. hám biziń xızmetlerimizge haqıyqattan da tiyisli bolǵan jaǵdaylarda ǵana qollanıwıńız kerek» degen ótinish jiberdi[10].

«Ungoogleable» (gugllap bolmaytuǵın) degen sóz «gugllaw» múmkin emes nárseni ańlatadı – yaǵnıy, onı veb-izlew sisteması, ásirese Google arqalı ańsat tabıw múmkin emes[11]. Eger sóz yamasa sóz dizbegi «ungoogleable» bolsa, bul onı gugllaw múmkin emes degendi ańlatadı. 2013-jılı Shveciya Til Keńesi bul sózdiń shved tilindegi versiyasın (Ogooglebar [sv]) jańa sózler dizimine kirgiziwge háreket etti, biraq Google anıqlamanıń tikkeley Google kompaniyasına baylanıslı emesligine qarsılıq bildirdi, hám keńes Google menen nızamlı túrde dawlasıwǵa jol qoymaw ushın onı dárhal alıp taslawǵa májbúr boldı[12][13].

Derekler

  1. ↑ Burns. «Top 10 Search Providers, April 2007». SearchEngineWatch.com (2007-jıl 19-iyun). 2007-jıl 25-avgust sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2007-jıl 11-avgust.
  2. ↑ «Google - Definition and More from the Free Merriam-Webster Dictionary». Merriam-webster.com. Qaraldı: 2011-jıl 19-sentyabr.
  3. ↑ «How Google Became a Verb». The Lingua File - The Language Blog. Qaraldı: 2013-jıl 22-noyabr.
  4. ↑ «2002 Words of the Year». American Dialect Society (2003-jıl 13-yanvar). Qaraldı: 2007-jıl 11-avgust.
  5. ↑ Bylund. «To Google or Not to Google» (en). The Motley Fool (2006-jıl 5-iyul). Qaraldı: 2024-jıl 20-aprel.
  6. ↑ Harris, Scott D. «Dictionary adds verb: to google». San Jose Mercury News (2006-jıl 7-iyul). 2007-jıl 6-fevral sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2006-jıl 7-iyul.
  7. ↑ Page. «Google Search Engine: New Features». Google Friends Mailing List (1998-jıl 8-iyul). 1999-jıl 9-oktyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2007-jıl 6-avgust.
  8. ↑ McFedries. «Google trademark concerns». American Dialect Society Mailing List (2003-jıl 23-fevral). 2007-jıl 3-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2007-jıl 11-avgust.
  9. ↑ Noon. «Brin, Page See 'Google' Take Its Place In Dictionary» (en). Forbes (2006-jıl 6-iyul). Qaraldı: 2024-jıl 20-aprel.
  10. ↑ Krantz. «Do you "Google?"». The Official Google Blog (2006-jıl 25-oktyabr). Qaraldı: 2007-jıl 11-avgust.
  11. ↑ "Who, What, Why: What is 'ungoogleable'?". BBC. https://www.bbc.co.uk/news/magazine-21956743.
  12. ↑ Fanning, Sean (March 26, 2013). "Google gets ungoogleable off Sweden's new word list". BBC. https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-21944834.
  13. ↑ Williams, Rob (March 26, 2013). "'Ungoogleable' removed from list of Swedish words after row over definition with Google: California based search engine giant asked Swedish to amend definition". https://www.independent.co.uk/news/world/europe/ungoogleable-removed-from-list-of-swedish-words-after-row-over-definition-with-google-8550096.html.
«https://kaa.wikipedia.org/w/index.php?title=Google_(feyil)&oldid=214500» saytınan alınǵan