Kontentke ótiw

Lutfiya al-Dulaimi

Wikipedia — erkin enciklopediya
Lutfiya al-Dulaimi
لطفية الدليمي
súwret
Tuwılǵan sánesi1943[1]
Tuwılǵan jeriBaquba, Irak
Qaytıs bolǵan sánesi8-mart 2026(2026-03-08)[2]
Qaytıs bolǵan jeriAmman, Iordaniya
PuqaralıǵıIrak
Dóretiwshilik túrijazıwshı, jurnalist, belsendi
Oqıǵan jeriGoldsmiths, London universiteti
Dóretiwshilik jılları1970–2026
Janrıroman, gúrriń, awdarma
Shıǵarmalarınıń tiliArab tili

Lutfiya al-Dulaimi (arab: لطفية الدليمي; 1939-jıl 7-mart — 2026-jıl 8-mart)[3] — iraklı jazıwshı, jurnalist hám hayallar huqıqları belsendisi. Avtor retinde ol 70 ten aslam shıǵarma, sonday-aq, romanlar, gúrrińler toplamı, analitikalıq izertlewler hám awdarmalar járiyalaǵan[4]. Onıń shıǵarmaları kóbinese Iraktaǵı siyasiy ózgerisler, sonday-aq, Iran–Irak urısı, Parsı qoltıǵı urısı, sankciyalar rejimi hám 2003-jılǵı basqınshılıq aqıbetleri fonında iraklı hayallardıń qıyınshılıqların sáwlelendirgen.

Ómiri

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Lutfiya al-Dulaimi 1939-jıl 7-martta tuwılǵan hám Baǵdad qalasında ósken. Iraktaǵı universitettiń ádebiyat baǵdarlamasına oqıwǵa kirgen, biraq jeke sebeplerine bola aqırǵı kursta oqıwdı taslaǵan. 1971-jıldan 1977-jılǵa shekem muǵallim bolıp isledi. Keyinirek oqıwın qayta dawam ettirip, 1978-jılı Goldsmiths, London universitetinde dáreje aldı[3][5].

Al-Dulaimi birneshe jurnallarda redaktor bolıp isledi hám hár qıylı Irak dáwirli baspalarında maqala hám gúrrińlerin járiyalaǵan[5]. 2003-jılǵı Irakqa basqınshılıqtan keyin oǵan kóplegen ólim qáwipleri keldi, bul bolsa onı mámleketten ketiwge májbúr etti. Franciyadaǵı qısqa múddetli dáwirden keyin, 2008-jılı Iordaniyaǵa jaylastı hám ómiriniń aqırına shekem sol jerde jasadı. Onıń emigraciyadaǵı tájiriybesi 2010-jılı jazılǵan «Saturn xanımları» (Ladies of Saturn) romanına tuwrıdan-tuwrı tásir etkedi[6].

Iskerligi hám ádebiy temaları

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Al-Dulaimidiń ádebiy iskerligi birneshe on jıllıqlardı óz ishine alıp, onı zamanagóy arab hám irak ádebiyatınıń áhmiyetli tulǵasına aylantırdı. Onıń dóretiwshiligi feministlik kózqarası hám házirgi zaman Irak tariyxı menen tereń baylanısı menen belgili. Óz personajları — kóbinese sociallıq sheklewler, urıs hám májbúriy kóshiw menen gúresip atırǵan hayallar arqalı ol ruwxıy jaraqat, yad hám shıdamlılıq temaların izertleydi[7].

Onıń «Uran kúlkisi» (The Uranium Laugh, 2001) romanı áhmiyetli mısal bolıp, onda bayıtılmaǵan urannıń hám sankciyalardıń Irak jámiyetine tásiri haqqında aytıladı. «Saturn xanımları» (2010) romanı bolsa 2003-jıldan keyin súrginlikte jasawǵa májbúr bolǵan iraklılardıń bóleklengen turmısın súwretleydi. Kórkem ádebiyattan tısqarı, al-Dulaimi belsendi mádeniy sınshı hám awdarmashı bolǵan hám arab oqırmanların dúnya ádebiyatı hám sınshılıq dóretpeleri menen tanıstırǵan[6][8].

Ólimi

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Al-Dulaimi 2026-jıl 8-martta Iordaniyanıń Amman qalasında qaytıs boldı[9].

Shıǵarmaları

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]
  • «Er-azamatlardıń qayǵısına jol» (A Passage to Men's Sorrows, 1970); gúrrińler toplamı[3][5]
  • «Jánnetti kim miyras qılıp aladı» (Who Will Inherit Paradise, 1986); roman[3][5]
  • «Ot tuqımları» (Seeds of Fire, 1988); roman[3]
  • «Sufiy muzıkası» (Sufi Music, 1994); gúrrińler toplamı[3][5]
  • «Perishtelerden de jeńilirek» (Lighter Than Angels, 1997); roman
  • «Uran kúlkisi» (The Uranium Laugh, 2001); roman[5]
  • «Saturn xanımları» (Ladies of Saturn, 2010); roman[5]
  • «Men jaqsı kórgen romanlar» (Novels That I Love, 2018); awdarma[6]
  • «Global roman: XXI ásirde dúnyanı jazıw» (The Global Novel: Writing the World in the 21st Century, 2019); awdarma[6]
  • «Násiyatlarǵa baǵınbaw: Jazıw aymaqlarında sayaxat etip júrgen jazıwshı» (Disobeying the Commandments: Writer Wandering Around Writing Regions, 2019); biografiya[4]
  • «Uma joybarı» (The Ouma Project, 2021); roman[10]

Derekler

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]
  1. ↑ Arab Women Writers: A Critical Reference Guide, 1873-1999 (ing.). / R. Ashour, F. Ghazoul, H. Reda-Mekdashi 2008.
  2. ↑ Rim رحيل لطفية الدليمي... غياب صوت السرد وبقاء أثر المعنى | مروان ياسين الدليمي (ərəb.). 2026.
  3. 1 2 3 4 5 6 المطبعي, حميد. موسوعة اعلام العراق in القرن العشرين. دار الشؤون الثقافية العامة, 1995. 
  4. 1 2 Al-Mufarji, Alaa «لطفية الدليمي «تجوب in أقاليم الكتابة»» [Latifa Al-Dulaimi "roams the realms of writing"] (ar). aawsat.com (2019-jıl 18-noyabr). Qaraldı: 2025-jıl 29-noyabr.
  5. 1 2 3 4 5 6 7 «لطفية الدليمي» [Full name: Latifa Al-Dulaimi] (ar). جائزة كتارا للرواية العربية. Qaraldı: 2025-jıl 29-noyabr.
  6. 1 2 3 4 الفلاح Al-Fallah, خلود Kholoud «"الروايات التي أحب".. هل أصبح الأدب الخيالي أكبر مصادر المعرفة للأجيال الجديدة؟» ["The novels I love"... Has fiction become the biggest source of knowledge for new generations?] (ar). الجزيرة نت (Al Jazeera News) (2022-jıl 21-noyabr). Qaraldı: 2025-jıl 29-noyabr.
  7. ↑ Taher Maysoon, Muhi (January 1, 2018). "Between Tribulation and Survival: Women in Lutfiya Al-Dulaimis Saturn Ladies". The Journal of Academic Social Sciences 80 (80): 476–488. doi:10.16992/asos.14289. ISSN 2148-2489. https://asosjournal.com/DergiTamDetay.aspx?ID=14289.
  8. ↑ Mustafa, Jamal Sulaiman (April 14, 2024). "Description in the Novel ‘The Ladies of Saturn’ by Lutfia Al-Dulaimi". Zanco Journal of Humanity Sciences 28 (2). doi:10.21271/zjhs.28.2.7. https://zancojournal.su.edu.krd/index.php/JAHS/article/view/1576.
  9. ↑ وفاة الكاتبة والروائية العراقية لطيفة الدليمي عن عمر ناهز 86 عاماً (tilinde arab)
  10. ↑ mahmoud.elhajj. "وقفة مع لطفية الدليمي" (in ar-AR). العربي الجديد. https://www.alaraby.co.uk/culture/%D9%88%D9%82%D9%81%D8%A9-%D9%85%D8%B9-%D9%84%D8%B7%D9%81%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%8A.
«https://kaa.wikipedia.org/w/index.php?title=Lutfiya_al-Dulaimi&oldid=215702» saytınan alınǵan