Mantana Morakul

Mantana Morakul
Mantana Morakul
มัณฑนา โมรากุล
	Morakul 1960-jılları
Tuwılǵandaǵı atı	Charoen Morakul (เจริญ โมรากุล)
Tuwılǵan sánesi	30-mart 1923
Tuwılǵan jeri	Dusit rayonı, Siam (házirgi Tailand)
Qaytıs bolǵan sánesi	8-mart 2026 (102 jasta)
Puqaralıǵı	Tailand
Kásibi	qosıqshı, aktrisa
Iskerlik jılları	1935–1975
Ómirlik joldas(lar)ı	Bunyhong Keartiwongs
Perzentleri	4
Sıylıqları	Tailand milliy artisti (2009)

Mantana Keartiwongs^[1] (tay: มัณฑนา เกียรติวงศ์), dáslepki atı Mantana Morakul (มัณฑนา โมรากุล; 1923-jıl 30-mart — 2026-jıl 8-mart) — tailandlı qosıqshı hám aktrisa. Ol Jámiyetshilik penen baylanıs departamenti ansambliniń birinshi hayal qosıqshısı hám eń kekse aǵzası, Luk Krung janrınıń atqarıwshısı hám «Suntaraporn» toparınıń dáslepki dáwir qosıqshısı bolǵan. Mantana sonday-aq 2009-jılı atqarıwshı kórkem óner (Tailand muzıkası — qosıq aytıw) baǵdarı boyınsha Milliy artist ataǵın alǵan^[2].

Jaslıǵı

Mantana 1923-jıl 30-martta Siamda (házirgi Tailand) tuwılǵan. Onıń ákesi Luang Siriratchasap (Chai Morakul) (1896–1961) Mámleketlik baqlaw departamentiniń xızmetkeri bolǵan^[3].

Mantana atın birneshe márte ózgertken: tuwılǵanında ákesiniń xızmet baǵdarındaǵı jetiskenlikleri húrmetine «Charoen» (bul sóz rawajlanıw degendi bildiredi) dep atalǵan. Keyinirek ol teatr toparlarında óner kórsetip júrgeninde «Saengchamroen» hám «Churee» atların qollanǵan. 1942-jılı Plaek Phibunsongkhram onıń atın «Mantana» dep ózgertti^[4].

Ol ekonomikalıq qıyınshılıqlar sebepli tek 8-klasqa deyin oqıǵan, biraq muzıka tarawında ózin rawajlandırıwdı dawam ettirgen. 1939-jılı dáslepki qosıqların jazdıra basladı.

Iskerligi

1940-jıl 24-iyulda Mantana Dusit sarayıda shaxzada Aditya Dibabhanıń tuwılǵan kúninde qosıq aytıw baxtına miyasar boldı. Sonnan keyin ol Reklama departamentiniń ansambline qosıqshı bolıp jumısqa shaqırıldı. Sol waqıtta ol 17 jasında bolǵanlıǵı sebepli, mámleketlik xızmetker bolıw ushın jası jetpeytuǵın edi, sonlıqtan dáslep rásmiy emes xızmetker bolıp isledi.

Óziniń iskerligi dáwirinde Mantana 200 den aslam qosıq jazdırdı. Ol 1950-jılı patsha Bhumibol Adulyadej hám xanım Sirikittiń toy saltanatında qosıq ayttı. Mantana Batıs muzıka stilin qollanǵan tailandlı dáslepki áyel qosıqshılarnıń biri boldı. Ol 1951-jılı mámleketlik xızmetten ketip, Bunyong Keartiwongsqa turmısqa shıqtı hám tórt perzentli boldı.

Mámleketlik xızmetten ketkennen keyin, ol kúyewi menen birge Bangkokta «Sri Phran Nok Cinema» kinoteatrı biznesin basladı. 1973-jılı ol «Marn Rak» filmin isledi. 1945-jıldan keyin densawlıǵına baylanıslı qosıq aytıwdı tolıq toqtattı, biraq ayırım arnawlı koncertlerde kórinis berip turdı.

Ólimi

Mantana 2026-jıl 8-martta Bangkoktaǵı úyinde 102 jasında qaytıs boldı. Ol «Suntaraporn» toparınıń elege shekem tiri qalǵan eń kekse aǵzası edi^[5].

Sıylıqları

2010-jıl 7-yanvarda Tailand Mádeniyat ministrligi tárepinen 2009-jılǵı Atqarıwshı kórkem óner (qosıq aytıw) baǵdarı boyınsha Tailand milliy artisti etip saylandı^[6].

Derekler

↑ «แม่ผ่องศรีชูในหลวงต้นแบบสู้วิกฤติน้ำท่วม คมชัดลึก : สังคมศิลปะวัฒนธรรม : ข่าวทั่วไป» (2011-jıl 29-noyabr). 2011-jıl 29-noyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 30-mart.
↑ «มัณฑนา โมรากุล ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552» (th). ศิลปินแห่งชาติ National Artist กรมส่งเสริมวัฒนธรรม. 2020-jıl 27-oktyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 30-mart.
↑ «ดาวประดับฟ้า "มัณฑนา โมรากุล" (ตอนที่ 1):ชีวิตต้องสู้!» (th). mgronline.com (2010-jıl 12-yanvar). 2023-jıl 30-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 30-mart.
↑ «Background of Manthana Morakul's Life» (th). Ban Khon Rak Suntaraporn. 2010-jıl 31-yanvar sánesinde túp nusqadan arxivlendi.
↑ «สิ้นศิลปินแห่งชาติ 'มัณฑนา โมรากุล'ด้วยโรคชราสิริอายุ 103 ปี». Naewna (2026-jıl 8-mart).
↑ «Manthana Morakul (Keartiwongs)». 2020-jıl 26-sentyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 16-may.

[1] «แม่ผ่องศรีชูในหลวงต้นแบบสู้วิกฤติน้ำท่วม คมชัดลึก : สังคมศิลปะวัฒนธรรม : ข่าวทั่วไป» (2011-jıl 29-noyabr). 2011-jıl 29-noyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 30-mart.

[2] «มัณฑนา โมรากุล ศิลปินแห่งชาติ ปี 2552» (th). ศิลปินแห่งชาติ National Artist กรมส่งเสริมวัฒนธรรม. 2020-jıl 27-oktyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 30-mart.

[3] «ดาวประดับฟ้า "มัณฑนา โมรากุล" (ตอนที่ 1):ชีวิตต้องสู้!» (th). mgronline.com (2010-jıl 12-yanvar). 2023-jıl 30-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2023-jıl 30-mart.

[4] «Background of Manthana Morakul's Life» (th). Ban Khon Rak Suntaraporn. 2010-jıl 31-yanvar sánesinde túp nusqadan arxivlendi.

[5] «สิ้นศิลปินแห่งชาติ 'มัณฑนา โมรากุล'ด้วยโรคชราสิริอายุ 103 ปี». Naewna (2026-jıl 8-mart).

[6] «Manthana Morakul (Keartiwongs)». 2020-jıl 26-sentyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2010-jıl 16-may.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]