Kontentke ótiw

Mingachevir suw saqlaǵıshı

Wikipedia — erkin enciklopediya

Mingachevir suw saqlaǵıshı (ázerbayjansha: Mingəçevir su anbarı) Mingachevir teńizi (ázerbayjansha: Mingəçevir dənizi) - arqa-batıs Ázerbayjandaǵı Kura dáryasında jaylasqan iri suw saqlaǵısh. Ol Joqarı Qarabaǵ hám Joqarı Shirwan kanalların suw menen támiyinleydi hám elektr energiyasın islep shıǵarıw, suwǵarıw ushın suw támiynatı hám balıqshılıqta paydalanıladı.

Uliwma maǵlıwmat

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]

Mingachevir suw saqlaǵıshı Kavkazdaǵı eń iri suw saqlaǵısh bolıp, uzınlıǵı 70 km (43 mi), keńlik 18 km (11 mi), maksimal tereńligi 75 m (246 ft), ortasha tereńligi 26 m (85 ft), maksimal kólemi 15,73 km3,[1] jaǵalıq sızıǵınıń uzınlıǵı 247 km (153 mi) hám ulıwma maydanı 605 km2 (234 mi²) quraydı[2][3].

Suw saqlaǵıshtıń suw qáddi 1945–1953-jılları Bozdaǵ qasında qurılǵan Mingachevir gidroelektr stanciyası bógeti arqalı támiyinlenedi[4]. Ol Ázerbayjannıń eń iri gidroelektr stanciyası bolıp, ornatılǵan elektr quwatı 401,6 megavatttı quraydı. Onıń bógetiniń uzınlıǵı 1,550 m (5,090 ft), eni 16 m (52 ft) hám biyikligi 80 m (260 ft)[3].

Suw saqlaǵıshtıń dáslepki toltırılıwı 1953jıldan 1959-jılǵa shekem dawam etti[2] hám 1963, 1968, 1973, 1975, 1976, 1978, 1988 hám de 2010-jıllarda maksimal kólemine shekem qayta toltırıldı.

Orografiyalıq sıpatlaması

[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]


  1. ↑ Coene, Frederik. The Caucasus : an introduction. London: Routledge, 2010. ISBN 978-0-415-48660-6. 
  2. 1 2 Swietochowski, Tadeusz; Collins, Brian C.. Historical Dictionary of Azerbaijan (en). Scarecrow Press, 1999 — 81 bet. ISBN 978-0-8108-3550-4. 
  3. 1 2 «Su anbarları». mst.gov.az. 2011-jıl 19-yanvar sánesinde túp nusqadan arxivlendi.
  4. ↑ «Rivers, Lakes and Reservoirs of Azerbaijan Republic». Ozarbayjon Ekologiya va tabiiy resurslar vazirligi. 2014-jıl 2-iyul sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2014-jıl 11-iyun.