Naqıl-maqallar
Qaraqalpaq xalíq naqíl-maqallarí
Naqíl-maqallardíń bahalí bolíw sebebi, kòbinese mísal
túrinde aytíladí Astarlí maánige iye boladí. Sonlíqtan sòylewshi adam òz pikirine ílayílídegen naqíl-maqaldí saylap alíp, sòlew barísínda qálegen orínda qollana beredi: «Birewge gòr qazba, òziń túserseń, «Sòz júyesin tapsa, mal iyesin tabadí», «Ájelli ǵarǵa búrkit penen oynaydí» siyaqlí naqíl-maqallar xalíq awzínda Oǵada kòp. Naqíl-maqallar yadlap alíwǵa qolaylí, kútaá qísqa, juplastíríp aytíladí. Naqíl-maqallar mazmunína qaray Watandí qorǵaw, miynet etiw, birlik, doslíq, ádillik haám haqíyqatlíq tuwralí, diyqanshílíq, sharwashílíq, balíqshílíq hám sawdaǵa baylaníslí, tazalíq, densawlíqqa baylaníslí, tábiyat qubílíslarí, jíl máwsimlerine baylaníslí hám taǵí basqa da túlerge bòlinedi.
Densawliq haqinda
[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]1. Altín, gúmis tas eken, Arpa, biyday as eken. 2. Miynet etpey elge òkpeleme, Tògin tòkpey jerge òkpeleme. 3. Jalqawdíń janí tatlí, Miynettiń naní tatlí 4. Yeńbek etseń, emerseń. 5. Jigerli jumís basínda, Jalqaw úydiń qasínda. 6. Háreketke bereket. 7. Qapta qalǵansha, Tapta qalsín. 8. Jer qattí bolsa, Ògiz-ògizden kòredi. 9. Salíníń arqasínda, Shigin suw ishedi. 10. egin ekseń, erte ek, Aǵash tikseń, báhár tik. 11.Ekkende joq, tikkende joq, qírmanda tayar. 12. Aǵash ekpegen sayasínda jatpas.