Túrkiy tiller dizimi
Kórinis
Túrkiy tiller ― Shıǵıs Evropa, Orta Shıǵıs, Orta Aziya hám Sibiriyada sóylesiletuǵın tiller toparı. Túrkiy tiller, shama menen, 170 mln insan tárepinen sóylesiledi.
Ast toparǵa kóre túrkiy tiller
[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]Statistikalar hám shamalawlarǵa (2019) qarap sóylesiwshiler sanı[1][2]:

| Nomer | Topar | Tiller | Jaǵdayı | Jergilikli sóylesiwshiler | Kópshilik | Tiykarǵı jazıw sisteması |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Oǵız tilleri | 8 | Normal | 108.000.000 | Latın | |
| 2 | Qarluq tilleri | 4 | Normal | 38.000.000 | Latın | |
| 3 | Qıpshaq tilleri | 12 | Normal | 31.300.000 | Kiril | |
| 4 | Sibiriya túrkiy dilleri | 9 | Qorǵalmaǵan | 800.000 | Kiril | |
| 5 | Arghu túrkiy tili | 1 | Qorǵalmaǵan | 20.000 | Farsısha-arabsha | |
| 6 | Oǵur tilleri | 1 | Qorǵalmaǵan | 1.200.000 | Kiril | |
| Ulıwma | Túrkiy tiller | 35 | Qorǵalmaǵan | 179.000.000 | Latın |
Tanımalı túrk dialektleri
[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]| Nomer | Dialekt | Ana til |
|---|---|---|
| 1 | Rumeli dialekti | Anadolu Türkçesi |
| 2 | Kipr dialekti | Anatoliya dialekti |
| 3 | Afshar dialekti | Ázerbayjan tili |
| 4 | Sonqori dialekti | Ázerbayjan tili |
| 5 | Lop dialekti | Uyǵır tili |
| 6 | Baraba dialekti | Sibiriya tatar tili |
Gipotekalıq atalar
[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]Basqa til semyalarına hám olardıń proto-tilleri menen gipotekalıq baylanıs.
- Proto-insan (?)
- Bir neshe belgisiz til semyaları hám baylanıslar (?)
- Borean / Boreal (?)
- Nostratikalıq (?)
- Avrasyatikalıq (?)
- Ural - Altay
- Altay (?)
- Aldınǵı túrkshe (?)
- Altay (?)
- Ural - Altay
- Avrasyatikalıq (?)
- Nostratikalıq (?)
- Borean / Boreal (?)
- Bir neshe belgisiz til semyaları hám baylanıslar (?)
Atalarǵa tiyisli
[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]
Derekler
[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]- ↑ «Arxivlengen nusqa». 24-mart 2019-jılda túp nusqadan arxivlendi.
- ↑ «Arxivlengen nusqa». 2-may 2020-jılda túp nusqadan arxivlendi.