Wikimaǵlıwmat

Wikimaǵlıwmat — «Wikimedia Foundation» tárepinen xosting etilgen, birgelikte redaktorlanatuǵın kóp tillerdegi bilimler grafigi bolıp tabıladı^[1]. Ol Creative Commons CC0 jámiyetlik múlk astında shıǵarılǵan ashıq derekli maǵlıwmatlar deregi esaplanadı. Bul hám «Wikimedia», hám sırtqı joybarlardıń paydalanıwı ushın mólsherlengen^[2]^[3]. Wikimaǵlıwmat — MediaWiki baǵdarlaması menen isleytuǵın, sonıń ishinde yarım strukturalı maǵlıwmatlar ushın keńeytpesi bolǵan Wikibaseni qamtıytuǵın wiki. 2025-jıldıń baslarında Wikimaǵlıwmat 1,65 milliard elementli málimlemelerge (semantikalıq úshlikler) iye edi^[4].

Koncepciya

Wikimaǵlıwmat — bul hár qıylı temalardı, túsiniklerdi yamasa obyektlerdi ańlatatuǵın «elementlerge» qaratılǵan hújjetke baǵdarlanǵan baza. Hár bir elementke «QID» dep atalatuǵın birdey turaqlı identifikator ajıratıladı, ol «Q» bas háribi menen baslanatuǵın oń pútin san bolıp tabıladı^{[lower-alpha 1]}. Bul hesh qanday tildi tańlamastan, hár bir element óz ishine alǵan temanı súwretlewshi tiykarǵı maǵlıwmatlardıń awdarmaların usınıw imkaniyatın beredi.

Elementler hám olardıń QIDlerine ayırım mıسالlar: Úlgi:Wikidata entity link, Úlgi:Wikidata entity link, Úlgi:Wikidata entity link, Úlgi:Wikidata entity link hám Úlgi:Wikidata entity link.

Element «atamaları» birdey bolıwı shárt emes. Mısalı, «Elvis Presley» atamalı eki element bar: Úlgi:Wikidata entity link — amerikalı qosıqshı hám aktyordı ańlatadı, ал Úlgi:Wikidata entity link bolsa onıń óz atı menen atalǵan albomın ańlatadı. Degen menen, atama menen onıń «túsindirmesiniń» kombinaciyası birdey bolıwı kerek. Sonlıqtan, túsiniwshiliktiń aldın alıw ushın elementtiń QIDi bul kombinaciya menen baylanıstırılǵan.

Bas bólimleri

Wikidata screenshot — Wikimaǵlıwmat betiniń birinshi fazasındaǵı tórt tiykarǵı komponenti: ataması, túsindirmesi, laqapları hám tiller aralıq siltemeler

Tiykarınan, bir element tómendegilerden ibarat boladı:

Identifikator (QID), ataması hám túsindirmesine baylanıslı.
Qaǵıyda boyınsha, birneshe laqaplar hám birqansha málimlemeler (hám olardıń qásiyetleri menen mánileri).

Eskertiwler

↑ Q — Wikimaǵlıwmatqa tiykar salıwshı Denny Vrandečićke turmısqa shıqqan ózbek vikimediawshısı Qamarniso Vrandečićtiń (tuwılǵanda Ismoilova) atınıń birinshi háribi^[5]

Derekler

↑ Chalabi, Mona (April 26, 2013). "Welcome to Wikidata! Now what?". https://www.theguardian.com/news/datablog/2013/apr/26/wikidata-launch.
↑ Silteme kórsetiwdegi qátelik: Жарамсыз <ref> тегі; no text was provided for refs named Wikidata
↑ «Data Revolution for Wikipedia». Wikimedia Deutschland (2012-jıl 30-mart). 2012-jıl 23-oktyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2012-jıl 11-sentyabr.
↑ «Grafana». grafana.wikimedia.org. Qaraldı: 2024-jıl 21-mart.
↑ Vrandečić, Denny; Pintscher, Lydia; Krötzsch, Markus „Wikidata: The Making of“,. Companion Proceedings of the ACM Web Conference 2023, 30 April 2023 — 615–624 bet. DOI:10.1145/3543873.3585579. ISBN 9781450394192.

[6] Q — Wikimaǵlıwmatqa tiykar salıwshı Denny Vrandečićke turmısqa shıqqan ózbek vikimediawshısı Qamarniso Vrandečićtiń (tuwılǵanda Ismoilova) atınıń birinshi háribi^[5]

[1] Chalabi, Mona (April 26, 2013). "Welcome to Wikidata! Now what?". https://www.theguardian.com/news/datablog/2013/apr/26/wikidata-launch.

[Wikidata-2] Silteme kórsetiwdegi qátelik: Жарамсыз <ref> тегі; no text was provided for refs named Wikidata

[3] «Data Revolution for Wikipedia». Wikimedia Deutschland (2012-jıl 30-mart). 2012-jıl 23-oktyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2012-jıl 11-sentyabr.

[4] «Grafana». grafana.wikimedia.org. Qaraldı: 2024-jıl 21-mart.

[5] Vrandečić, Denny; Pintscher, Lydia; Krötzsch, Markus „Wikidata: The Making of“,. Companion Proceedings of the ACM Web Conference 2023, 30 April 2023 — 615–624 bet. DOI:10.1145/3543873.3585579. ISBN 9781450394192.

[1]

[2]

[3]

[4]

[lower-alpha 1]

[5]