Kontentke ótiw

Xalıqaralıq hayal-qızlar kúni

Wikipedia — erkin enciklopediya

Xalıqaralıq hayal-qızlar kúni — hár jılı 8-martta belgilenetuǵın bayram. Tariyxta bul kún, hayal-qızlardıń huqıqları háreketindegi itibar sıpatında payda boldı. 1975-jıl ‒ Xalıqaralıq hayal-qızlar jılı bolıp atalǵannan keyin, sol jıldan baslap BMSH rásmiy túrde 8-mart kúnin Xalıqaralıq hayal-qızlar kúni etip tastıyıqladı. Bul kún elimizde demalıs kúni bolıp tabıladı[1][2].

Eń dáslepki versiya 1909-jıl 28-fevralda Amerika Qurama Shtatları Socialistlik partiyası tárepinen Nyu-York qalasında shólkemlestirilgen "Hayal-qızlar kúni" boldı. Bul 1910-jılı Kopengagende ótkerilgen Xalıqaralıq socialist hayal-qızlar konferenciyasında nemis wákillerine "arnawlı Hayal-qızlar kúni"n jıl sayın shólkemlestiriwdi usınıs etiwine túrtki boldı, biraq belgilengen sáne joq edi[3]; kelesi jılı pútkil Evropa boyınsha Xalıqaralıq hayal-qızlar kúniniń birinshi demonstraciyaları hám eslew ilajları ótkerildi[4][5].

Xalıqaralıq hayal-qızlar kúni bir qatar ellerde mámleketlik bayram bolıp tabıladı. BMSH bul bayramdı hayal-qızlar huqıqlarındaǵı belgili bir másele, kampaniya yamasa temaǵa baylanıslı túrde belgileydi[6].

  1. «About International Women's Day» (en). International Women's Day. 2016-jıl 3-iyun sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2021-jıl 8-mart.
  2. «International Women's Day» (en). United Nations. 2021-jıl 7-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2021-jıl 8-mart.
  3. «"International Socialist Congress, 1910; Second International Conference of Socialist Women». Qaraldı: 2020-jıl 7-mart.
  4. Pruitt. «The Surprising History of International Women's Day» (en). HISTORY (2023-jıl 13-sentyabr). Qaraldı: 2023-jıl 2-noyabr.
  5. «International Women's Day, 8 March» (en). United Nations. 2020-jıl 8-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2020-jıl 7-mart.
  6. Nations. «Background | International Women's Day» (en). United Nations. 2020-jıl 8-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2021-jıl 8-mart.