Aziya

QARAQALPAQ WİKİPEDİASININ' MAG'LIWMATI
Bug'an o'tiw: navigatsiya, izlew
Du'nya kartasında Aziya

Azia arqa yarım sharda jaylasqan bolıp, ol Jerdegi en' u'lken materik esaplanadı. Ol batısta Evropa menen shegaralasqan. Azia ha'm Evropa birgelikte Evrazia dep ataladı.

Azia Jer orta ten'izi, Qara ten'iz, Arqa muz okeanı, Tınısh okeanı ha'm Hind okeanları menen qorshalg'an. Ol Evropadan Kavkaz ha'm Ural tawları arqalı bo'lingen.

Ertede adamzat tsivilizatsiyasının' bir bo'legi Aziada, ma'selen Sumer, Qıtay ha'm Hindistanda baslang'an. Sonın' menen birge, Qıtay ha'm Hindistan du'nyadag'ı xalqının' sanı boyınsha en' u'lken ma'mleketler esaplanadı.

Uzın, tiykarınan qurg'aq jer batısta Evropa menen Azianı ajıratıp turadı. Bul shegara Arqa-Qubla ta'repke Rossiyada Ural tawlarına shekem, Ural daryası boylap Kaspiy ten'izine ha'm Kavkaz tawları arqalı Qara ten'izge shekem dawam etedi. Rossiyanın' to'rtten u'sh bo'limi Aziada, al qalg'an bo'limi Evropada jaylasqan. Azia basqa to'rt ma'mleketlerinin'de kishkene bo'limleri Evropada jaylasqan.

Azia en' u'lken materik. Ol du'nya maydanının' onnan u'sh bo'limin quraydı, onın' xalqı du'nya xalqının' besten u'sh bo'legin qurap, basqa qa'legen materik xalqınan ko'p. Arqada muzlı Arktikadan baslap qublada ıssı ekvator jerlerine jayılg'an Azia materigi u'lken, bos sho'listanlıqlardı, sonın' menen birge du'nyanın' en' biyik tawlarıin ha'm en' uzın da'ryaların o'z ishine aladı.

Aziya mamleketleri[o'zgertiw]

Mamleket
Birlesken Arab A'mirlikleri
iordaniya
Tu'rkiya
Qazaqstan
Tu'rkmenistan
iraq
Azerbayjan
Tailand
Baxrein
Livan
Qirg'izistan
Laos
Bangladesh
Suriya
Hindistan
indoneziya
Qatar
Tajikistan
Armeniya
israil
Pakistan
Awg'anistan
Nepal
Malayziya
Maldiv Arallari
Baxrein
Pillipin
Umman
Myanmar
Kipr
Qitay Respublikasi
Arqa Koreya
Yemen
Qubla Koreya
Singapur
O'zbekistan
Gruziya
iran
Yaponiya
Butan
Mongoliya
Vietnam
Shri-Lanka
Kuveit
Saud Araviya
Tayvan -