Kontentke ótiw

Berlin kórkem óner universiteti

Wikipedia — erkin enciklopediya
Korollik kórkem óner akademiyasınıń áskeriy gospitalı, 1914-jıl

Berlin kórkem óner universitetiBerlin hám Germaniyadaǵı eń iri mámleketlik kórkem óner joqarı oqıw orınları bolıp, Evropa hám dúnyadaǵı uqsas institutlardan kórkem ónerdiń túrli túrlerin qamtıp alǵan tórt fakultettiń kem ushıraytuǵın kombinatsiyası menen ajralıp turadı. Súwretleytuǵın kórkem óner, muzıka, dizayn, drama hám muzıkalı teatr (xoreografiyadan tısqarı) baǵdarları boyınsha qánigeler tayarlaydı. Universitet Berlindegi óz tariyxiy túbirlerine iye bolǵan bir neshe joqarı oqıw orınların birlestirdi. UdK Berlin quramına kiritilgen dúnyadaǵı eń áyyemgi kórkem óner universitetlerinen biri. 1696-jılda Brandenburg saylawshısı Fridrix I tárepinen tiykar salınǵan akademiyaǵa barıp taqaladı, ol tariyx dawamında qayta-qayta jańalanǵan hám atın ózgertirgen[1].

1869-jılda islengen, sonıń menen birge, UdK Berlin menen baylanıslı bolǵan Berlin muzıka mektep 1920-jıllarda natsistler húkimet tóbesine kelgenge shekem Leo Kestenberg hám Pol Hindemit sıyaqlı ataqlı muzıkashılar hám oqıtıwshılar menen ataqlı edi. Ekinshi jáhán urısınan keyin Berlinde tórt sektorǵa bólingen[2], universitet kórkem tálimi qayta tiklendi[3].

1975-jılda aldın bólek bolǵan joqarı oqıw orınları «Joqarı kórkem óner mektebi», atap aytqanda  Prussiya Kórkem Akademiyası, Stern konservatoriyası, Berlin Hochschule fur Musik, 2001-jılda «Joqarı kórkem óner mektebi» Berlin Kórkem óner universiteti (UdK Berlin) dep ózgertirildi[4][1][5].

1970-jıllardıń ekinshi yarımında Berlin Hochschule für Kunst studentleri alaǵada siyasiy tartıslar ortalıǵında oqıdı. Olar 1976,1977-jıl qısqı semestrde Berlin erkin universiteti hám Berlin texnika universiteti universitetler tárepinen baslanǵan Batıs Berlindegi belsendi qollap-quwatladı, oqıw shárayatlarınıń jamanlasıwına hám joqarı tálim tuwrısındaǵı jańa nızamǵa qarsı narazılıq bildirdi, kásipke qoyılǵan biykarlawdı alıp taslawdı talap etti[6].

Germaniya birleskennen keyin, Evropa Birlespesiniń dúziliwin kútken halda, universitetler aralıq sheriklikti keńeytiw qálewi artıp bardı. Boloniya procesi túrli Evropa mámleketlerindegi joqarı tálim sistemalarınıń jaqınlasıwı hám uyqaslasıwın tezlestirdi[7].

2001-jılda Berlin Hochschule fur Kunst Boloniya procesine kóre[7][4][8], bakalavr hám magistr dárejelerin beriw, ilimiy izertlewler aparıw hám dissertatsiyalar qorǵaw huqıqına iye bolǵan kórkem óner universiteti mártebesine iye boldı.

  1. 1 2 «StammbaumUdK» (de). udk-berlin.de. 2022-jıl 8-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 20-mart 2019-jıl.
  2. «Берлин после 1945 года» (ru). opive.de (1-iyul 2012-jıl). 2019-jıl 5-aprel sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 21-mart 2019-jıl.
  3. «Geschichte Das Institut» (de). udk-berlin.de. Qaraldı: 2019-jıl 24-noyabr.
  4. 1 2 «HdK und UdK Berlin» (de). udk-berlin.de. 2018-jıl 6-noyabr sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 9-mart 2019-jıl.
  5. «Professorinnen und Professoren seit 1975» (de). udk-berlin.de. 2018-jıl 23-fevral sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 2019-jıl 24-noyabr.
  6. Streikkurier, Nr. 9, 12. Januar 1977 und Nr. 11, 21. Januar 1977.Úlgi:Ref-de
  7. 1 2 «Совместное заявление европейских министров образования» (ru). inf.tsu.ru (19 июня 1999 года). 2019-jıl 8-mart sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 11-mart 2019-jıl.
  8. «Universität der Künste Berlin (UdK)» (de). berlin.de. 2020-jıl 8-avgust sánesinde túp nusqadan arxivlendi. Qaraldı: 9-mart 2019-jıl.