Kontentke ótiw

Istanbuldaǵı partlaw (2022)

Wikipedia, erkin enciklopediya

Istanbuldaǵı jarılıw (2022) — 2022-jıl 13-noyabrde Istanbul qalasınıń oraylıq Beyoğlu rayonındaǵı ataqlı Istiklal kóshesinde júz bergen partlaw[1].

Tarıyxı[redaktorlaw | derekti jańalaw]

2022-jıl 13-noyabr kúni Istanbul qalasınıń oraylıq Beyoğlu rayonındaǵı ataqlı Istiklal kóshesinde jergilikli waqıt penen saat shaması 16:13 te jarılıw júz beredi. Sonnan keyin waqıya ornına asıǵıslıq penen policiya hám tez járdem brigadalari jetip keledi. Policiya waqıya júz bergen aymaqtı qorshap aldı. Dáslepki tarqatılǵan xabarda jarılıw áqibetinde 11 adam jaralanǵanı aytıldı. Keyinirek, Recep Tayyip Erdoğan ólgenler 6 adam, jaralanǵanlar bolsa 53 adamdı quraytuǵınlıǵın bildirdi[2]. Húkimet waqıya ornınan translaciyalar aparıwdı qadaǵan etip qoydı[3]. Jarılıw júz bergen waqıtta kóshede adamlar tıǵıs bolǵan. Istiklal kóshesi jergilikli hám shet ellik sayaxatshılar arasında eń ataqlısı esaplanadı hám sol sebepli kóp adam azannan keshke shekem kóshe boylap seyil etedi. San-sanaqsız restoran, kafe hám dúkanlar, sonıń menen birge, bir qansha muzeyler menen tolı bolǵan bul kóshe Taksim maydanınan baslanıp, Altın shax tárep 1,4 km ǵa sozılǵan. Bul jerde kóplegen diplomatiyalıq wákilxanalar, atap aytqanda, Rossiyanıń Istanbuldaǵı Bas konsulligi de jaylasqan[2][4]. Partlaw yekshembi kúni bolǵanı ushın bul kóshede jergilikli xalıq, turistler menen tıǵıs edi[5].

Jábirlengenler[redaktorlaw | derekti jańalaw]

CNN Túrk xabarshısı waqıya ornınan tarqatqan xabarına kóre 11 adam jaralanǵan. Istanbul gubernatori Ali Jerlikaya bergen bayanatına kóre, 6adam ólgen hám 81 adam jaralanǵan.

Tergew[redaktorlaw | derekti jańalaw]

Jarılıwdan bir neshe saat ótkennen Istanbul prokuraturası bul hádiyseni terrorshılıq akti retinde bahaladı[1][4]. Balida bolatuǵın G20 sammitine ushıp ketiw aldınan ótkerilgen press-konferenciyada prezident Recep Tayyip Erdoğan bul terakt haqqında sorastırıw hám tergew jumısları alıp barılıp atırǵanın bildirdi. Sonday-aq, onıń sózlerine kóre bul jarılıwdı júz etkenlikte hayal adam gúmanlanıp atır[2].

Sorastırıw jumısları[redaktorlaw | derekti jańalaw]

Túrkiya IIV Sulayman Soylu

Túrkiya ishki isler ministri Sulayman Soylu jurnalistlerge xabar beriwine qaraǵanda, Istanbuldaǵı qanlı terakt YPG (YPG — Xalıq qorǵaw otryadi — Kurdistan Jumısshı Partiyasınıń (KJP) Siriyadaǵı bólimi) terror shólkeminiń Siriyanıń Kobani aymaǵında jaylasqan rezidenciyası “buyrıǵı” menen ámelge asırılǵan. Beyoǵlu wálayatındaǵı terakttiń tikkeley ayıplısı soraw waqtında onı KJP/YPG jetekshileri tárepinen Siriyanıń Afrin qalası arqalı Túrkiyaǵa nızamǵa qarsı jollar menen jiberilgenligin tán alǵan.

Soylu, Túrkiya qawipsizlik strukturaları 1200 dana gúzetiw kamerası maǵlıwmatların óz waqtında úyrenip, 21 mánzilde operaciya ótkergenin hám 46 dana gúmanlılıqtı qolǵa alǵanın ayttı.

Túrkiya IIV basshısı AQShtıń Túrkiya metropolındaǵı teraktqa munasábetine sonday túsindirme berdi:

Túrkiya Ishki isler ministrligi laboratoriya tekserisleri Istanbuldaǵı teraktta partlaytuǵın trinitrotoluol (trotil — TNT) qollanǵanı anıqlaǵanın xabarladı[6].

Partlaw xronologiyasi[redaktorlaw | derekti jańalaw]

16-noyabr kúni Túrkiya policiyası Istanbuldıń Beyoǵlu rayonındaǵı Istiklal kóshesinde ámelge asırılǵan jarılıwdı ámelge asırǵan ayıpkerdiń háreketleri súwretlengen kadrlardı járiyaladı. Gúzetiw kameralarınan alınǵan súwretlerden jarılıwdı shólkemlestirgen shaxs Siriya puqarası bolǵan Alham Albashir ekenligi málim bolǵan. Bul hádiyse tómendegishe júz bergen:

  • 13-noyabr kúni jergilikli waqıt penen saat 15:17 de Taksim maydanınan Istiklal kóshesi tárepke háreketti baslaydı.
  • Ayıpker bir múddet qolında qalta hám paket penen maydan boylap sayır etedi hám kimligin jasırıw ushın júzin sharf penen jawıp aladı.
  • Saat 15:29 da terrorshı kafelerden birewiniń aldınan ótedi.
  • Saat 15:30 da ol jarılıw júz bergen orınnan onsha uzaq bolmaǵan dúkan aldındaǵı otırǵıshqa (skameyka) barıp otıradı. Onıń ryukzagı hám sumkasi ele de janında edi hám ol sol halda shama menen 41 minuttay otıradı.
  • Saat 16 :11 de terrorshı ryukzaktı otırǵıshqa (skameyka) tastap, asıǵıp Taksim maydanı tárepke háreketlenedi.
  • Saat 16:14 te kúshli jarılıw júz beredi. Sol zamat Albashir júgire baslaydı.
  • Saat 16:17 lerde terrorshı tap sol jóneliste Taqsim maydanına qaytadı[7].

Jáne qarań[redaktorlaw | derekti jańalaw]

  • Istanbuldaǵı partlawlar

Derekler[redaktorlaw | derekti jańalaw]

  1. 1,0 1,1 {{Web deregi}} úlgisinen paydalanıwda bet= parametrin belgilewińiz kerek. „{{{title}}}“.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 {{Web deregi}} úlgisinen paydalanıwda bet= parametrin belgilewińiz kerek. „{{{title}}}“.
  3. {{Web deregi}} úlgisinen paydalanıwda bet= parametrin belgilewińiz kerek. „{{{title}}}“.
  4. 4,0 4,1 {{Web deregi}} úlgisinen paydalanıwda bet= parametrin belgilewińiz kerek. „{{{title}}}“.
  5. 5,0 5,1 {{Web deregi}} úlgisinen paydalanıwda bet= parametrin belgilewińiz kerek. „{{{title}}}“.
  6. {{Web deregi}} úlgisinen paydalanıwda bet= parametrin belgilewińiz kerek. „{{{title}}}“.
  7. {{Web deregi}} úlgisinen paydalanıwda bet= parametrin belgilewińiz kerek. „{{{title}}}“.