Kontentke ótiw

Jorge Luis Borges

Wikipedia — erkin enciklopediya
Xorxe Luis Borxes
Jorge Luis Borges
Borxes, 1951-jılı
Borxes, 1951-jılı
Tuwılǵandaǵı atıXorxe Fransisko Isidor Luis Borxes
Tuwılǵan sánesi24-avgust 1899(1899-08-24)[1][2][3][4][5][6][7][8][9][10][11][12][13][14]
Tuwılǵan jeriBuenos-Ayres, Argentina
Qaytıs bolǵan sánesi14-iyun 1986(1986-06-14)[1][2][3][4][5][6][7][11][12][13][14] (86 jasta)
Qaytıs bolǵan jeriJeneva, Shveycariya
PuqaralıǵıArgentina
Dóretiwshilik túrijazıwshı, shayır, filosof, awdarmashı, redaktor, sınshı
Shıǵarmalarınıń tiliispan tili
ÁkesiXorxe Gilyermo Borxes
AnasıLeonor Asevedo Suares
SıylıqlarıCommandeur de l'Ordre des Arts et des Lettres (1962)
Qol úlgisi

Xorxe Fransisko Isidor Luis Borxes (ispansha aytılıwı: [ˈxoɾxe ˈlwis ˈboɾxes]; 1899-jıl 24-avgust — 1986-jıl 14-iyun) — argentinalı qısqa gúrrińler jazıwshısı, esseist, shayır hám awdarmashı, ispan tilindegi hám xalıqaralıq ádebiyattıń tiykarǵı tulǵalarınan biri dep tán alınǵan. Onıń 1940-jılları basıp shıǵarılǵan eń belgili shıǵarmaları — «Ficciones» hám «El Aleph» (ispansha: El Aleph) — túsler, labirintler, sheksizlik, arxivler, aynalar, oydan shıǵarılǵan jazıwshılar hám mifologiya sıyaqlı temalardı izertlewshi qısqa gúrrińler toplamı bolıp tabıladı. Borxes shıǵarmaları filosofiyalıq ádebiyat hám fantastika janrına úles qosqan, sonday-aq, XX ásir Latın Amerikası ádebiyatındaǵı sıyqırlı realistlik aǵımına úlken tásir kórsetken.

Buenos-Ayreste tuwılǵan Borxes keyinirek 1914-jılı shańaraǵı menen Shveycariyaǵa kóship ótedi hám sol jerde Jeneva kolledjinde oqıydı. Shańaraǵı Evropa boylap, sonıń ishinde Ispaniyada da kóp sayaxat etedi. 1921-jılı Argentinaǵa qaytqannan keyin, Borxes óziniń qosıqları hám esselerin syurrealistlik ádebiy jurnallarda basıp shıǵarıwdı baslaydı. Ol, sonıń menen birge, kitapxanashı hám jámiyetlik lektor bolıp islegen[15]. 1955-jılı ol Argentina milliy kitapxanasınıń direktorı hám Buenos-Ayres universitetinde inglis ádebiyatı boyınsha professor etip tayınlanadı. 55 jasqa tolǵanda ol pútkilley soqır bolıp qaladı. Alımlar onıń kórsetkishiniń dawamlı túrde tómenlewi, onıń qıyalaw texnikaları arqalı jańashıl ádebiy belgilerdi rawajlandırıwına tásir etken bolıwı múmkin degen shamaǵa aladı[Note 1]. 1960-jıllarǵa kelip, onıń shıǵarmaları Amerika Qurama Shtatları hám Evropada keń kólemde awdarmalanıp, basıp shıǵarıldı. Borxes ózi birneshe tilde erkin sóylese alatuǵın edi.

  1. ↑ Qısqasha aytqanda, Borxesniń kór bolıwı onı romanlarǵa qaraǵanda qosıqlar hám qısqa gúrrińlerge kóbirek itibar qaratıwına alıp keldi. Ferriera, Eliane Fernanda C. "O (In)visível imaginado em Borges". In: Pedro Pires Bessa (ed.). Riqueza Cultural Ibero-Americana. Campus de Divinópolis-UEMG, 1996, pp. 313–14.
  1. 1 2 Jorge Luis Borges // Find a Grave (ing.). 1996.
  2. 1 2 Jorge Luis Borges // todotango.com (isp.).
  3. 1 2 Jorge Luis Borges // ISFDB (ing.). 1995.
  4. 1 2 Jorge Luis BORGES // NooSFere (fr.). 1999.
  5. 1 2 Jorge Luis Borges // Brockhaus Enzyklopädie (alm.). F.A. Brockhaus, 1796.
  6. 1 2 Jorge Luis Borges // Store norske leksikon (бук.). 1978. ISSN 2464-1480
  7. 1 2 Bibliothèque nationale de France Jorge Luis Borges // BnF authorities (fr.): ashıq maǵlıwmatlar platforması. 2011.
  8. ↑ Jorge Luís Borges // Vegetti Catalog of Fantastic Literature (it.).
  9. ↑ Jorge Luis Borges // Roglo. 1997.
  10. ↑ Jorge Luis Borges // Babelio (fr.). 2007.
  11. 1 2 The Fine Art Archive. 2003.
  12. 1 2 Jorge Luis Borges // La France savante. / red. B. Delmas, R. Mathis 2009.
  13. 1 2 Jorge Luis Borges // Munzinger Personen (alm.).
  14. 1 2 Borges, Jorge Luis // Λεξικό Νεοελληνικής Λογοτεχνίας (yun.): Πρόσωπα, Έργα, Ρεύµατα, Όροι. Αθήνα: 2007. B. 316. ISBN 978-960-16-2237-8
  15. ↑ di Giovanni, Thomas «Jorge Luis Borges: The Blind Librarian with Extraordinary Vision». University of Hawai'i (2008).