Shamuratovlar úy-muzeyi
Shamuratovlar úy-muzeyi — 1999-jılı (ayırım dereklerde 1998-jıl) Qaraqalpaqstan Respublikasınıń Nókis qalasında ashılǵan úy-muzey. Ámet hám Ayımxan Shamuratovalardıń jeke úy-muzeyi sıpatında ashılǵan muzeyde olardıń iskerligi menen baylanıslı qımbat eksponatlar saqlanadı. Úy-muzeyge Ámet hám Ayımxan Shamuratovalardıń qızı Ayımgúl Shamuratova basshıılıq etip keledi[1][2].
Ashılıw tariyxı hám iskerligi
[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]1993-jılda Ayımxan Shamuratova qaytıs bolǵannan keyin onıń perzentleri úy-muzey ashıwǵa qarar etken. Qaraqalpaqstan Avtanom Respublikası húkimeti basshılarınan biri bolǵan Ubbiniyaz Ashirbekov tárepinen 12 sotix jer úy-muzey qurılısı ushın ajıratılǵan.
1996-jılı «Qaraqalpaqstanǵa miyneti sińgen qurılısshı» Sultamurat Tawbaldievdiń basshılıǵında, sonday-aq, Abatbay Musaev, Mırzaǵaliy Bayımbetov, Jumabay Palekeev, Karamatdin Oryashev, Xudaybergen Rayımbetov, Artıqbay Esnazarov, Medet Begjanovlardıń járdemi menen muzeydiń qurılıs jumısları baslandı. Shamuratovtıń úy-muzeyi qurılısında Sultamurat Tawbaldievtıń miynetin sáwlelengen bólek hújjetli film de súwretke alınǵan hám «Táǵdir sınaqları» atlı dóretpe de jazılǵan. Dóretpe 2012-jılı Tashkentte basıp shıǵarılǵan[3].
Menshik úy-muzeyi 1999-jılı ashılǵan bolıp, Ámet Shamuratov (1912—1953) — shayır, jazıwshı hám dramaturg edi. Zayıbı Ayımxan Shamuratova (1917—1993) xalıq artisti ataǵın alǵan hám Qaraqalpaqstan tariyxında teatr saxnasına shıqqan birinshi hayal artistlerden biri bolǵan. Bul shaxslar XX ásir qaraqalpaq mádeniyatınıń rawajlanıwında zárúrli orın tutadı.
Muzey kolleksiyasında juplıqtıń menshikleri, atap aytqanda: fotosúwretler, saxna lipasları, kitapları, qoljazbalar hám olardıń iskerligine tiyisli buyımlar saqlanadı. Muzeyde ataqlı súwretshiler: Madgazin, Matevosyan, Berdimuratovlar hám basqalardıń dóretpeleri de ámeldegi bolıp, bunnan tısqarı Qaraqalpaqstanlıq ataqlı jazıwshıları, artist hám mámleket ǵayratkerleriniń fotohújjetleri da saqlanadı. Sonıń menen birge, muzeyde Ayımxan Shamuratova tárepinen atqarılǵan qosıqlardı tıńlaw múmkinshiligi de jolǵa qoyılǵan.
2009-jılı muzeydiń 10 jıllıq yubileyi belgilendi. Yubiley qarsańında Á.Shamuratovtıń «Meniń jolbarıslar menen jolıǵısıwlarım» kitabı qaraqalpaq tilinde latın grafikasında hám ózbek, rus tillerinde baspadan shıqtı.
2019-jılda Shamuratovlar úy-muzeyi ashılǵanlıǵınıń 20 jıllıǵı keń belgilengen[4].
Derekler
[redaktorlaw | derekti redaktorlaw]- ↑ uza.uz «Taniqli ijodkorlar xotirasiga bagʻishlandi» (uz) (23-noyabr 2022-jıl). Qaraldı: 28-oktyabr 2023-jıl.
- ↑ «Qaraqalpaqstan Respublikasi'ni'ń mámleketlik húkimet portali'». Qaraldı: 28-oktyabr 2023-jıl.
- ↑ «Презентация на тему: "ÒZBEKSTAN MAMLEKETLIK KORKEM ÒNER HÀM MÀDENIYAT INSTITUTI NÒKIS FILIALI MÁDENIYAT HÁM KÒRKEM ÒNER MEKEMELERIN SHÒLKEMLESTIRIW HÀM BASQARIW QÀNIYGELIGI.". Скачать бесплатно и без регистрации.» (ru). Qaraldı: 28-oktyabr 2023-jıl.
- ↑ «Amet ha’m Ayimxan Shamuratovlar uy-muzeyi 20-jilligi». Qaraldı: 28-oktyabr 2023-jıl.